| ชื่อบทความ | การบริหารงบประมาณของสถานศึกษาไทย: ปัญหา บริบท และแนวทางพัฒนาอย่างยั่งยืน |
|---|---|
| ประเภทการตีพิมพ์ | วารสารวิชาการระดับชาติ |
| ชื่องานประชุมวิชาการ/วารสาร | วารสารวิจัยและนวัตกรรมทางการศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร |
| ผู้แต่ง |
พัชยากรณ์ พูลเกตุ |
| วันที่ตีพิมพ์/นำเสนอ | 13 พ.ย. 2568 |
| ปีที่ | 5 |
| ฉบับที่ | 2 |
| หมายเลขหน้า | 270-285 |
| ลักษณะบทความ | |
| Abstract | บทคัดย่อ บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์ปัญหาการบริหารงบประมาณของสถานศึกษาไทย ศึกษา ความแตกต่างของปัญหาตามบริบท และเสนอแนวทางพัฒนาระบบบริหารงบประมาณที่มีประสิทธิภาพ โปร่งใส และยั่งยืน โดยอาศัยการวิเคราะห์เชิงเอกสารจากงานวิจัยและรายงานที่เกี่ยวข้อง รวมถึงการสังเคราะห์เชิงประเด็น เพื่อจัดกลุ่มลักษณะปัญหาอย่างเป็นระบบ ทั้งนี้ได้ใช้แนวคิดการบริหารงบประมาณแบบมุ่งเน้นผลงาน (Performance-Based Budgeting: PBB) เป็นกรอบในการวิเคราะห์ผลการวิเคราะห์พบว่าปัญหาสามารถจาแนก ได้เป็น 4 มิติ ได้แก่ ระบบและขั้นอนการบริหาร บุคลากร ธรรมาภิบาลและความโปร่ใส และโครสร้างกากากับ ดูแล โดยมีลักษณะปัญหาแตกต่างกันตามประเภท ขนาด และสังกัดของสถานศึกษา เช่น โรงเรียนขนาดเล็กมี ข้อจากัดด้านกลไกควบคุม ส่วนโรงเรียนในสังกัดท้อถิ่นมักประสบปัญหาด้านกระบวนการเบิกจ่าย ทั้งนี้ยังได้นาเสนอ แนวทางพัฒนา 7 ประการ ได้แก่ การพัฒนาศักยภาพบุคลากร การพัฒนาระบบสารสนเทศ การจัดทาคู่มือแนวปฏิบัติ การเสริมสร้างธรรมาภิบาล การปรับปรุงโคงสร้างการบริหาร การจัดทาแผนงบประมาณแบบมีส่วนร่วม และการ ส่งเสริมระบบนิเทศภายใน พร้อมทั้งสังเคราะห์องค์ความรู้ใหม่ 5 ด้าน ได้แก่ การบูรณาการนโยบายจากระดับบน สู่การปฏิบัติ การพัฒนาทุนมนุษย์ควบคู่ทุนโครงสร้าง การสร้างวัฒนธรรมองค์การที่ตระหนักรู้ ความไม่สมดุลของ อานาจและภาระงาน และการใช้งบประมาณเป็นเครื่องมือเชิงกลยุทธ์ ซึ่งสามารถนาไปประยุกต์ใช้ในการกาหนด นโยบายและพัฒนาระบบบริหารงบประมาณสถานศึกษาให้มีประสิทธิภาพและยั่งยืนมากยิ่งขึ้น |